sian ricon. Buzurganin estis komisiita forsteli, au, se ne eble, almenau detrui la tekston. Tion li sukcesis fari. Li sajne ne timas la punon, kaj fieras pri sia ago.”
“Cu ekzistis pluraj ekzempleroj?” Tuurken demandis.
“Certe ne, kaj nun Berenstam mortis. Jen kiel stulta naciismo de kelkaj homoj perdigas al la homaro ekstreme valoran eltrovajon. Antau ol morti, Berenstam detruis ciujn siajn paperojn. Li nepre volis, ke la soveta stato ne profitu de lia malkovro…”
“Kiuj estis la aliaj, kiuj ceestis kaj batalis?” Karal scivolis.
“Agentoj de la respektivaj sekretaj servoj sialandaj. Ni ne havas absolutan certecon, sed preskau. Ili trovigis tie por kapti la gazeton.”
“Kiel ili sciis pri gi?”
“Ni sciis pri tio dank’ al agento, kiu laboras en Israelo kaj informis Libion pri la afero. Sovetia agento en Libio nin avertis, sed la libianoj, kaj sekve ankau ni, konfuzis la nomojn Kertsch kaj Kirsch. La araba skribo ne favoras taugan transsendon de tiaj fajnaj sonnuancoj.”
“Versajne iu israelano informis Usonon”, Mahmetali diris. “Krome, la libiaj sekretaj servoj ne estas aparte lik-imunaj, se la afero eksciigis ankau en Irano kaj Albanio.”
“Sed la diversaj statoj ne sciis la samajn aferojn”, Zajcev emfazis. “Multaj mankoj estis riparitaj hierau dum la akcepto de la Soveta Socialista Respubliko Kazaha, kiam iu libiano ebriigis kaj stulte dismesagis kelkajn informojn.”
“Cu vi estas certa, ke Berenstam mortis?” Jano Karal demandis. Zajcev aspektis malgoja respondante:
“Ne estas dubo. Li havis kanceron kaj sciis, ke li ne plu havas sancon foriri el Sovetio. Tial li nepre volis, ke lia mirindajo atingu senprokraste Israelon. Lia frato laboras en la presejo de
“Mi supozas, ke vi povas fari nenion rilate al Kirsch, McKinzie kaj Budo, cu?” Tuurken diris.
“Ne”, respondis la grasmuskola ruso. “Ili ciuj havas diplomatan pasporton. Ni nur povas ilin forpeli el la lando. Sed pri tio decidos autoritatoj pli altaj ol mi.”
“Cu vi ilin pridemandis?”
“Jes, sed ili kompreneble neas. Kirsch asertas, ke li ne komprenas; ke oni probable misprenis lin por iu alia; ke li ne sciis ke tiu gazeto trovigas inter liaj posedajoj; ke li ec ne kapablus distingi la lingvon, en kiu gi estas presita. Nu, tiu lasta punkto estas probabla, sed pri la cetero, mi dubas. Li ne estas judo, kaj por tiaj komisioj Israelo povas preferi nejudon. Li apartenas al eta lando, pri kiuj la grandaj potencoj malmulte pensas…”
“Sed kion cio ci signifas rilate nian enketon pri la murdo de Kertsch?” Adams demandis. “Cu tio sangas ion?”
“Absolute ne”, Zajcev amarvocis. “Ni staras ekzakte kiel antaue, nur kun tiu plua hipotezo, ke eble Kertsch mortis anstatau Kirsch, murdite de iu, kiu sercis tiun dokumenton…”
*
“S-ro McKinzie? Kiel mi povas servi vin?” la granda nigrulo diris.
“Nu, s-ro Adams, eble tiuj fragmentoj iel interesos vin. Mi ilin fotokopiis, kvankam sen espero, ke tio povos helpi.”
“Pri kio temas?”
“Estas pecoj de la gazeto, kiujn mi sukcesis savi el la detruo. Vi rajtas havi ilin same kiel mi, cu ne?”
“Hm, mi dubas, cu vi havas iun ajn rajton…”
“Ne legan, kompreneble, sed moralan jes. Dank’ al mi ne cio estis perdita.”
“Nu, ni vidos.”
La fragmentoj certe estis tro malampleksaj por helpi retrovi la ideojn de Berenstam, sed ili tamen havis iun utilon: Tuurken kaj Karal komparis la koncernajn pecojn kun la ekzemplero de
20
“Cu vi venos al ekskurso morgau?” Stefano demandis la onklon.
“Vi feliculoj, kiuj laboras por la konferenco mem! Ne konfuzu cies situacion kun la propra”, Jano respondis. “Mi havas laboron por la enketo. Sed Goja intencas iri al ekskurso n-ro 2. Si diris al mi la nomon, sed mi forgesis. Tiuj kazahaj nomoj ne estas facile memoreblaj.”
“Mi iros al ekskurso n-ro 3. Estas tiu por la personoj, kiuj interesigas pri sovetia publiksaneca organizado. Ni vizitos diversajn instituciojn kaj tagmangos en unu el la t.n. sovhozoj.”
“Nu, mi deziras al vi agrablan tagon.”
“Mi gojos eliri el la urbo kaj vidi iom de tiu kazaha kamparo, se kamparo estas. Eble estos cefe dezerto, se jugi lau tio, kion ni vidis de sur la monto.”
“Ne troigu. Ne estis dezerto ciuflanke. Mi memoras tre verdajn partojn…”
“Diru, Kara-Karal. Onklino Goja rakontis al mi pri Romian kaj lia turka kunlaboranto, au kontraulaboranto, se vi preferas; cu vi havis informojn pri tiu? Cu vi sukcesis scii lian nomon? Cu li estas en Alma-Ato?”
“Ni kompreneble ricevis informojn, sed li ne venis. Li anstatauis Romian dum ci-lasta estas en Alma- Ato.”
“Li do ne povis murdi Kertsch-on por akuzigi Romian kaj tiel senigi je li, cu?”
“Ne. Rekte li ne povis, sed cu ni povas elimini la hipotezon, ke eble li havis kunkulpulon ci tie, kiu agis por li?”
Alproksimigis Goja.
“Kio okazas, Stefano? Cu mi fortimigas vin?” si demandis melodie, konstatante, ke Stefano pretigas foriri.
“Kulpas mia natura delikateco. Mi ne volas trudi min al geamantoj, kiuj videble deziras kune soli.”
“Kaj krome nun estas via horo dejori, cu ne?” Jano rebatis.
La junulo kun grimaco malaperis.
“Cu vi estas libera nun?” la psikologino demandis la edzon.
“Jes. Ni relaboros morgau, dum multaj ekskursos, sed nun mi havas iom da libertempo. Cu vi?”
“Ankau mi, jes. Tiuj kunsidoj estas vere lacigaj, mi bezonas aerumi min. Cu vi konsentus reiri al Kok-Tjube kaj iom promeni en la montaro? Ni povus veturi supren per la pendvagono, kaj reveni piede.”
“Bonega ideo. Ankau mi satus iom da spirado en senlima etoso natura.”
Tiuhore en la pendvagono trovigis preskau neniu: nur juna paro kaj kompakta virino en uniformo tre simila al la armea, plus kvindekjarulo surhavanta malnovajn cifitajn vestojn, kun la led-aspekta hauto de tiu, kiu laboras la tutan tagon ekstere. Malrapide suprensvebante ili rigardis la negkovritajn montojn.
“Kolego diris al mi, ke tiu monto atingas 7000 metrojn,” Goja diris, “cu vi kredus tion?”
“Nu, la pinto nomata ‘Venko’
Ili fine alvenis, eliris el la suprenkajuto, kaj kontemplis la mirindan montocenon.
“Demandu al iu, kiel nomigas tiu plej alta pinto”, si petis.
Karal sin turnis al la uniforma virino, kaj ruse alparolis sin.
“Si ne scias; si diris, ke si ne estas el ci tie kaj havas neniun ideon. Ec sajnas al mi, ke mia demando aperis al si stranga”, li iom poste klarigis al la edzino. “Mi demandos tiun junan paron.”
Sama demando, sama nea respondo.
“Strange! Neniam eblas ricevi respondon pri tiel simplaj punktoj. Nialande, se oni informigas ce lokanoj, ili konas la nomojn de ciuj suproj, cu ne?”
“Eble tiuj suproj ne havas nomon, kaj ciaokaze, ciu lando diferencas de la alia. La kutimoj malsamas.”
“Jes, sed ci tie tiom da aferoj mirigas! Mi antau nelonge parolis kun kolegino el la kanada delegitaro. Si estas ukrajndevena kaj legas la rusan. Nu, si sercis libron pri psikologio en la tuta urbo. Absolute ne estis eble trovi
