Я гэта ведаў - і не мог аднак жа.
* * *
Я ўцёк з радзімы!
Дзе я не быў! Чаго не перанёс!
* * *
Але мне Бог памог душу ад смерці збавіць:
Паправіцца павінен быў я і направіць
Наколькі можна, тое
* * *
Гарэшкі дочка ўмерла на Сібіры дзесьці,
І ваявода, муж, прапаў там дзесь без весці
Пакінулі дзіцятка на радзіме, Зосю.
Я гадаваць яе загад даў...
* * *
Больш чым з кахання, з гонару хутчэй дурнога
Забіў я, дык стаў сціплым, стаў слугою Бога.
Як быў я рызыкантам, злоснікам, гулякам,
Дык галаву спусціў, манахам стаў Рабакам,
Што як чарвяк у пыле...
Злы прыклад для радзімы, падазрэнне здрады
Я адкупіць рашыў і заплаціць быў рады
Крывёй, самаадданасцю...
Я ваяваў за край, дзе? Як? Казаць не буду.
Я не баяўся стрэлаў, ні агню, ні труду.
Аднак мілей успамінаю я не войны,
А ўчынкі ціхія, малыя, час спакойны
I мукі, што ніхто...
Не раз мне давялося і ў свой край прабрацца,
Насіць загады камандзіраў, запазнацца
3 жыццём падпольным. Знаюць і галіцыяне
Каптур мой бернардынскі, і велькапаляне!
Ля тачкі гніў я цэлы год у прускай яме,
І тройчы маскалі нявечылі кіямі,
Вялі ўжо і ў Сібір. Пасля зноў аўстрыякі
Ў Шпільберга падзямеллях мне даліся ў знакі,
Сядзеў у carcer durum, ды Бог проста цудам
Дазволіў мне памерці паміж родным людам,
3 прычасцем...
А мо й цяпер я саграшыў, што так зарання,
Не па загаду ўладаў распачаў паўстанне!
Ды думка, што Сапліцы першыя ў радзіме
'Пагоню' ўзнімуць і сваё праславяць імя...
Здаецца... думка чыстая...
Хацеў ты помсты? Маеш! Хопіць гэтай кары,
Што Бог тваім мячом разбіў мае ўсе мары.
Ты збльггаў планы шмат гадоў снаванай змовы
І мэты велізарнае сарваў асновы!
Апошнія мае пачуцці ў гэтым свеце,
Якія я насіў, што мне былі, як дзеці,
Ты ў бацькавых вачах забіў. І я прабачыў!
Ты!..'
'Каб таксама Бог і мне прабачыць рачыў!-
Прамовіў Ключнік.- Калі хочаш прычасціцца,
Дык я ж не лютар, не схізматык, пан Сапліца!
